dr Danijela Stanić

Pozicija∶ viši naučni saradnik
Telefon∶ 064/198-02-28

Naučna delatnost

U toku rada u Institutu objavila je 33 naučna rada (7 u koautorstvu) i jedan broj prikaza u časopisima i zbornicima. Radovi su pretežno iz oblasti leksikologije i leksikografije, tvorbe reči, morfologije i folkloristike, dijahronije jezika, a u novije vreme i kognitivne lingvistike. U poslednjih deset godina rada proširila je svoje interesovanje i na stilistiku savremenih pisaca i lingvokulturologiju, a u okviru leksikologije na kognitivistička i etnolingvistička istraživanja. Specifičnost njenog naučnog istraživanja čine interdisciplinarni i transdisciplinarni radovi iz lingvistike i književnosti sa paralelnim poznavanjem istorije umetnosti, tehnologije i metodologije slikarstva i uopšte vizuelnih umetnosti, čime je objedinila svoja dva profesionalna angažmana, lingvistiku i slikarstvo.

Naučne oblasti

  • Filologija H 004
  • Lingvistika H 350
  • stilistika
  • leksikologija
  • leksikografija
  • lingvokulturologija
  • istorija književnosti
  • slikarstvo

Studije i članci

  1. Stilski aspekti konceptualizacije pojma nebo u književnom diskursu srpskog jezika, Philologia Serbica, Nebo u srpskom jeziku, književnosti i kulturi, Zbornik naučnih radova, godina V, broj 5, Filološki fakultet, Banja Luka, Univerzitet u Banjoj Luci, 2025, str. 65–84.
  2. Prve Jugoslovenske umetničke izložbe (lingvostilistička analiza), 54. Naučni sastanak slavista u Vukove dane, Filološki fakultet, Međunarodni slavistički centar, Beograd, 2025, str. 253–262.
  3. Automatsko generisanje „veštačkihˮ tekstova književnoumetničkog stila, Aktualьnыe problemы stilistiki, Fakultet žurnalistiki moskovskogo gosudarstvennogo universiteta imeni M. V. Lomanosova, Stilističeskaя komissiя meždunarodnogo komiteta slavistov, u koautorstvu sa Milanom Jelisavčićem, Moskva, 2024, str. 33˗43.
  4. O nekim leksičkim osobenostima satira Radoja Domanovića, Radoje Domanović – povratak iz budućnosti, Filološko-umetnički fakultet, Kragujevac, 2024, str. 16–17.
  5. Polisemantičke strukture derivacionog gnezda lekseme prevratiti u srpskom jeziku kao tačke preseka dijahronije i sinhronije, 53. Naučni sastanak slavista u Vukove dane, 53/1, Filološki fakultet, Međunarodni slavistički centar, Beograd, 2024, str. 281–291.
  6. Vatra i njene metafore kao jezičko-stilsko sredstvo u stvaralaštvu Rastka Petrovića, Philologia Serbica, Značaj i značenje vatre u srpskom jeziku, književnosti i kulturi, Zbornik naučnih radova, godina IV, broj 4, Filološki fakultet, Banja Luka, Univerzitet u Banjoj Luci, 2024, str. 103–119.
  7. Likovnost kao jezičko-stilska i književno-poetička odlika putopisa Afrika Rastka Petrovića, 52. Naučni sastanak slavista u Vukove dane, 52/1, Filološki fakultet, Međunarodni slavistički centar, Beograd, 2023, str. 247–259.
  8. Etnolingvistička analiza leksema i izraza iz oblasti bajanja, gatanja i vračanja iz užičkog kraja, Književnost i jezik, LHIH, br. 1, 2022, str. 31–40.
  9. Orijentacione metafore u srpskim lirskim narodnim pesmama (na modelu prideva koji označavaju boje), Philologia Serbica, Kategorija prostora i prostorni odnosi u srpskom jeziku, književnosti i kulturi, zbornik radova, godina II, broj 2, Univerzitet u Banjoj Luci, Filološki fakultet, 2022, str. 128–146.
  10. O rudinici i homonimiji dva praslovenska prideva u srpskom jeziku, Srpski jezik HHV, Beograd, 2020, str. 601–611.
  11. Stereotip o Eri, Naš jezik, 2019, Institut za srpski jezik SANU, Beograd, str. 773–781.
  12. Neki problemi u vezi sa polisemijom i homonimijom (na modelu derivacionog gnezda imenice prevrat), Nauka, nastava, učenje, problemi i perspektive, Univerzitet u Kragujevcu, Pedagoški fakultet u Užicu, Užice, 2019, str. 385–394.
  13. Nazivi za boje u nekim prizrensko-timočkim govorima, Dijalekti srpskog jezika: istraživanja, nastava, književnost 1, ur. Radmila V. Žugić, Leskovački kulturni centar, Pedagoški fakultet u Vranju, Univerzitet u Nišu, Leskovac – Vranje, 2016, str. 457–464.
  14. Narodna etimologija u lirskoj folklornoj poeziji, Jezici i kulture u vremenu i prostoru IV/1, Filozofski fakultet, Novi Sad, 2015, str. 103–111.
  15. Leksičko-semantička i tvorbeno-gramatička analiza glagola sa prefiksom pona-, Srpski jezik HH, Beograd, 2015, str. 481–494.
  16. Konceptualizacija boja kroz kategoriju „toplote”, Nauka i savremeni univerzitet 3, Filozofski fakultet, Niš, 2014, str. 7–25.
  17. Nepromenljivi pridevi koji označavaju boje u srpskom jeziku, Savremeni tokovi u lingvističkim istraživanjima, edicija Filološka istraživanja danas, tom III, knjiga 1, Filološki fakultet, ur. Vesna Polovina, Julijana Vučo, Beograd, 2013, str. 249–264.
  18. Funkcija naziva za boje u „Srpskim narodnim pjesmama I” Vuka Stefanovića Karadžića, Srpski jezik, HVIII, Filološki fakultet, Beograd, 2013, str. 429–462.
  19. Pejorativni nazivi za ženska lica u Vojvodini, Jezici i kulture u vremenu i prostoru, Filozofski fakultet, Novi Sad, u koautorstvu sa Jelenom Janković, 2013, str. 31–44.
  20. Pridevi koji označavaju boje u istočnohercegovačkom dijalektu, u koautorstvu s Jelenom Janković, Bosanskohercegovački slavistički kongres, godina I, knjiga 1, Slavistički komitet, Sarajevo, 2012, str. 203–211.
  21. Funkcija bele boje u „Srpskim narodnim pjesmama I” Vuka Stefanovića Karadžića, Književnost i jezik, LIH, 3–4, Filološki fakultet, Beograd, 2012, str. 281–295.
  22. Nazivi za boje u istočnohercegovačkom dijalektu, Oktoih: Časopis Odjeljenja za srpski jezik i književnost Matice srpske – Društva članova u Crnoj Gori II/3, Nikšić, u koautorstvu sa Jelenom Janković, 2012, str. 197–210.
  23. O nekim tvorbenim tipovima promenljivih prideva koji označavaju boje, Naš jezik HLIII/1–2, Beograd, 2012, str. 29–44.
  24. Pejorativni nazivi za muška lica u srpskim narodnim govorima na teritoriji Vojvodine, Jazyk, literatura a region, Pedagoški fakultet, Usti nad Labem, Češka, u koautorstvu sa Jelenom Janković, 2012, str. 70–87.
  25. Pridevi sa imeničkom osnovom koji označavaju boje, Savremena proučavanja jezika i književnosti, godina III / knjiga I, Filološko-umetnički fakultet, Kragujevac, 2012, str. 165–174.
  26. Nazivi za boje u Rečniku srpskih govora Vojvodine, u koautorstvu sa Jelenom Janković, Dijalekat–dijalekatska književnost: zbornik radova sa naučnog skupa održanog u Leskovačkom kulturnom centru 18. decembra 2010, 2011, str. 194–211.
  27. Pridevski i imenički nazivi za boje i njihov odnos sa slikarskom tehnologijom, Svet reči 31–32, Beograd, 2011, str. 44–49.
  28. Terminologija likovnih umetnosti, Srpski jezik HVI, Beograd, 2011, str. 857–862.
  29. Boje i čovekova telesnost i emocionalni svet, Savremena proučavanja jezika i književnosti, godina II, knjiga 1, Filološko-umetnički fakultet, Kragujevac, 2011, str. 143–150.
  30. O (ne)opravdanosti prisustva sinonima u definicijama odrednica u opisnim rečnicima savremenog srpskog jezika (na primerima nekih imenica), koautorski rad sa Ružicom Bajić, zbornik Leksikografiяta v evropeйskoto kulturno prostranstvo, Materijali sa Pete nacionalne konferencije sa međunarodnim učešćem iz leksikografije i leksikologije (Sofija, 19–20. oktobar 2009), IK Znak ’94, Veliko Trnovo, 2010, str. 110–118.
  31. Problem sinonimije prostih reči u leksikografskim definicijama rečnika savremenog srpskog jezika, Savremena proučavanja jezika i književnosti, godina I, knjiga 1, Filološko-umetnički fakultet, Kragujevac, 2010, str. 167–176.

Stručni tekstovi

Stanić, Danijela: Pridevski i imenički nazivi za boje i njihov odnos sa slikarskom tehnologijom, Svet reči 31‒32, Beograd, 2011, 44‒49.

Prikazi, kritike, hronike, sećanja, prigodni tekstovi

  • Stana Ristić, O rečima u srpskom jeziku (tvorbeni i leksikografsko-leksikološki aspekti), Naš jezik HLIII/3‒4, Beograd, 2012. [prikaz]
  • Rajna Dragićević, Leksikologija i gramatika u školi (metodički ogledi), Naš jezik HLIII/1‒2, Beograd, 2012, str. 117‒120. [prikaz]
  • Uz devetu svesku Rečnika srpskih govora Vojvodine, Srpski jezik HVI, Beograd, 2011, str. 857‒862. [prikaz]
  • Zbornik radova sa II naučnog skupa mladih filologa Savremena proučavanja jezika i književnosti II/1, Naš jezik HLII/1‒2, Beograd, 2011, str. 79‒82. [prikaz]
  • Rajna Dragićević, Verbalne asocijacije kroz srpski jezik i kulturu, Biblioteka Književnost i jezik, knj. 33, Beograd: Društvo za srpski jezik i književnost Srbije, Naš jezik, br. 41/1‒2, Beograd, 2010, str. 55‒59. [prikaz]
  • Milan Ajdžanović, Funkcionalno opterećenje sufiksa za obeležavanje osoba, Filozofski fakultet, Novi Sad, 2009, Naš jezik, br. 40/1‒4, 2009, str. 109‒114. [prikaz]
  • Ivan Klajn ‒ Milan Šipka, Strani izrazi i izreke, Popularna lingvistika, Prometej, Novi Sad, 2007, str. 213‒217. [prikaz]

Rezimei:

  1. Crvena boja u Erlangenskom rukopisu, objavljen rezime sa referata pročitanog na međunarodnom skupu Savremena srpska folkloristika HIII, Beograd–Tršić, 2023, str.78.

Rečnici i monografije:

Rečnik srpskohrvatskog književnog i narodnog jezika, SANU, knjiga HHI (pogdekad–pokupiti), Institut za srpski jezik, Beograd, 2019, osnovna obrada rečničkih sekcija podmetač–podmita i podmitan–podnoriti.

 

Danijela S. Stanić je rođena 1978. god. u Užicu, gde je završila osnovnu školu i gimnaziju. U Beogradu je diplomirala na Filološkom fakultetu, na Grupi za srpski jezik i književnost i na Fakultetu likovnih umetnosti, Odsek slikarstva, u klasi prof. dr Zorana Vukovića. Doktorirala je 15. jula 2015. godine na temi Sistem naziva za boje u lirskoj narodnoj poeziji. Radila je najpre kao profesor srpskog jezika i književnosti u osnovnoj školi u Sirogojnu kod Užica i u Poljoprivrednoj školi u Požegi, u periodu 2004–2006. godine. U Institutu za srpski jezik SANU radi od 2006. god. na projektu Lingvistička istraživanja savremenog srpskog jezika i izrada Rečnika SANU kao osnovni obrađivač Rečnika. Trenutno je u zvanju višeg naučnog saradnika. U dužem periodu profesionalno se bavila slikarstvom, u prvom redu akvarelom i crtežom. Ponosna je mama devetogodišnjeg sina Aljoše.

 

 

Danijela S. Stanić je rođena 25. marta 1978. god. u Užicu, gde je završila osnovnu školu i gimnaziju.

U Beogradu je diplomirala na Filološkom fakultetu, na Grupi za srpski jezik i književnost i na Fakultetu likovnih umetnosti, Odsek slikarstva, u klasi prof. dr Zorana Vukovića.

Na Grupi za srpski jezik i književnost Filološkog fakulteta u Beogradu odbranila je 2008. god. master rad sa temom Problem sinonimije u leksikografskim definicijama u rečnicima savremenog srpskog jezika pod mentorstvom prof. dr Rajne Dragićević, a na istom fakultetu 2009. god. na modulu Nauka o jeziku upisala i doktorske studije.

Doktorirala je 15. jula 2015. godine na temi Sistem naziva za boje u lirskoj narodnoj poezij, pred komisijom: dr Vesna Lompar, dr Stana Ristić, naučni savetnik i prof. dr Snežana Samardžija.

Danijela S. Stanić je radila najpre kao profesor srpskog jezika i književnosti u osnovnoj školi „Sava Jovanović Sirogojno” u Sirogojnu kod Užica i u Poljoprivrednoj školi „Ljubo Mićić” u Požegi, u periodu 2004–2006. godine.

U Institutu za srpski jezik SANU radi od 2006. god. na projektu Lingvistička istraživanja savremenog srpskog jezika i izrada Rečnika SANU kao osnovni obrađivač Rečnika, na kom je 26. 2. 2025. godine izabrana u zvanje višeg naučnog saradnika. Do sada je završila sedam sekcija rečničke građe, učestvovala na oko trideset naučnih skupova i napisala preko četrdeset naučnih radova.

Pored nauke o jeziku, Danijela Stanić se bavila i slikarstvom. Učestvovala je na određenom broju kolektivnih izložbi: Užički regionalni likovni salon 2016, Oni koji dolaze, Užice 2006, 2007, 2008, 2009. i 2010, Kuća Đure Jakšića, Beograd, 2010, Sportom protiv nasilja, Cepterovo predstavništvo, Beograd, 2008, Galerija FLU, Beograd, 2007, izradila jedan mozaik za zid Kalamegdanskog parka i dr.

Teze:

Magistarski/Master rad: Problem sinonimije u leksikografskim definicijama u rečnicima savremenog srpskog jezika, mentor: prof. dr Rajna Dragićević, član komisije Jelena Jovanović, rad odbranjen 26. 12. 2008.

Doktorski rad: Sistem naziva za boje u lirskoj narodnoj poeziji 15. jula 2015. godine pred komisijom: dr Vesna Lompar (mentor), dr Stana Ristić, naučni savetnik i prof. dr Snežana Samardžija.

Naučna zvanja:

decembar 2009  ̶  istraživač saradnik

  1. 2. 2016  ̶  naučni saradnik
  2. 2. 2025  ̶  viši naučni saradnik

 

Popularizacija nauke:

Danijela Stanić je 20. septembra 2014. u okviru manifestacije Dani evropske kulturne baštine u Kolarčevoj narodnoj zadužbini održala javno predavanje Boje u rečima ‒ reči u bojama. To isto predavanje je po pozivu dr Vesne Lompar održala i studentima srpskog jezika i književnosti Filološkog fakulteta u Beogradu, na predmetu  Savremeni srpski jezik I i II , 23. oktobra 2014. god.

Likovnost u putopisu Rastka Petrovića, predavanje održano 28. novembra 2024. Studentima master akademskih studija na modulu Srpska književnost, u okviru predmeta Intermedijalnost u nastavi književnosti, Filološki fakultet, Beograd.

 

Učešća na skupovima:

  1. Nacionalni naučni skup za mlade filologe Savremena proučavanja jezika i književnosti, godina I, Filološko-umetnički fakultet, Kragujevac, održan 14. februara 2009. god.
  2. Peta nacionalna konferencija sa međunarodnim učešćem iz leksikografije i leksikologije Leksikografiяta v evropeйskoto kulturno prostranstvo, Sofija, održana 19. i 20. oktobra 2009. god.
  3. Nacionalni naučni skup za mlade filologe Savremena proučavanja jezika i književnosti, godina II, Filološko-umetnički fakultet, Kragujevac, održan 6. marta 2010. god.
  4. Međunarodni naučni skup Dijalekat – dijalekatska književnost, Leskovački kulturni centar, održan 18. decembara 2010.
  5. Međunarodni naučni skup Filološka istraživanja danas: jezik, književnost, kultura, Filološki fakultet u Beogradu, održan 26. i 27. novembra 2010.
  6. Nacionalni naučni skup za mlade filologe Savremena proučavanja jezika i književnosti, godina III, Filološko-umetnički fakultet, Kragujevac, održan 12. marta 2011.
  7. Međunarodni naučni skup Jazyk, literatura a region, Pedagoški fakultet, Usti nad Labem, Češka, održan 6. i 7. septembra 2011.
  8. Međunarodni naučni skup Jezici i kulture u vremenu i prostoru 1, Filozofski fakultet, Novi Sad, održan 26. novembra 2011.
  9. Prvi bosanskohercegovački slavistički kongres, Sarajevo, BiH, održan 26‒28. maja 2011.
  10. Nacionalni naučni skup za mlade filologe Savremena proučavanja jezika i književnosti, godina IV, Filološko-umetnički fakultet, Kragujevac, održan 17. marta 2012.
  11. Međunarodni naučni skup Nauka i savremeni univerzitet 3, Filozofski fakultet, Univerzitet u Nišu, održan 15. i 16. novembra 2013.
  12. Međunarodni naučni skup Dijalekti srpskog jezika: istraživanja, nastava, književnost, Leskovac, održan 11. i 12. aprila 2014.
  13. Međunarodni naučni skup Jezici i kulture u vremenu i prostoru 4, Filozofski fakultet, Novi Sad, održan 22. novembra 2014.
  14. Međunarodni naučni skup Nauka, nastava, učenje, problemi i perspektive, Univerzitet u Kragujevcu, Pedagoški fakultet u Užicu, Užice, održan 25. oktobra 2019.
  15. Međunarodni naučni skup Jezici i kulture u vremenu i prostoru 9, Filozofski fakultet, Novi Sad, održan 16. novembra 2019.
  16. Međunarodni naučni skup Philologica Sebica, Filozofski fakultet, Banja Luka, Republika Srpska, održan 31. marta 2021.
  17. 52. Naučni sastanak slavista u Vukove dane, Filološki fakultet, Begrad, održan 14–17. septembra 2022.
  18. Međunarodni naučni skup Philologica Sebica, Filozofski fakultet, Banja Luka, Republika Srpska, održan 28. marta 2023.
  19. 53. Naučni sastanak slavista u Vukove dane, Filološki fakultet, Beograd, održan 13–16. septembra 2023.
  20. Međunarodni naučni skup Savremena srpska folkloristika 13, Tršić, održan 29. septembra–1. oktobra 2023.
  21. Naučni okrugli sto u okviru 18. Međunarodnog naučnog skupa Srpski jezik, književnost, umetnost: Posle 150 godina: Radoje Domanović; Filološko-umetnički fakultet, Kragujevac, održan 26. oktobra 2023.
  22. Međunarodni naučni skup Philologica Sebica, Filozofski fakultet, Banja Luka, Republika Srpska, održan 26. marta 2024.
  23. Međunarodni naučni skup Komisije za stilistiku Međunarodnog komiteta slavista Stilistika i veštačka inteligencija, Filološki fakultet, Beograd, održan 14. i 15. juna 2024.
  24. 54. Naučni sastanak slavista u Vukove dane, Filološki fakultet, Beograd, održan 11–15. septembra 2024.
  25. Srpska književna kritika 2001-2025: položaj, dometi, perspektive, Institut za književnost i umetnost, 27. i 28. novembar, 2025, Beograd.
  26. Međunarodni naučni skup Philologica Sebica, Filozofski fakultet, Banja Luka, Republika Srpska, održan 25. marta 2026.
  27. 56. Naučni sastanak slavista u Vukove dane, Filološki fakultet, Beograd, održan 16–20. septembra 2026.
  28. HHI međunarodni naučni skup Srpski jezik, književnost, umetnost, Filološko-umetnički fakultet, Kragujevac, održan 30. i 31. oktobra 2026.